اهداف: اين مطالعه با هدف بررسی تاثير مراقبت­های پرستاری برنامه­ريزي­شده در پيشگيری از عوارض حين همودياليز در بيماران تحت درمان در بيمارستان­های وابسته به دانشگاه شهيد بهشتی انجام شد.

  روش­ها: در مطالعه نيمه­تجربی تک­گروهی قبل و بعد، 30 بيمار تحت همودياليز به­صورت غيرتصادفی انتخاب شدند. اطلاعات به­وسيله دو چک­ليست مشاهده­ای و پرسش­نامه دموگرافيک جمع­آوری شد. پروتکل مراقبتی بر اساس منابع معتبر و تاييد خبرگان تهيه شد. پروتکل مراقبتی شامل آماده­سازی دستگاه همودياليز، آماده­سازی بيمار و اتصال بيمار به دستگاه، مراقبت ضمن همودياليز (کنترل فشار خون هريک ساعت و بررسی عوارض و رفع آن) و مراقبت بلافاصله بعد از همودياليز شامل کنترل و ثبت وزن، فشار خون و خونريزی پس از جدايی بيمار از دستگاه بود. داده­ها با آزمون آماری تست دقيق فيشر بررسی شدند.

  يافته­ها: در فراوانی اُفت فشار خون، افزايش فشار خون, تهوع و استفراغ و کرامپ­های عضلانی, در مرحله قبل و بعد از مراقبت تفاوت معني­داری وجود داشت.

  نتيجه­گيری: پرستاران با انجام مراقبت­های برنامه­ريزي­شده مي­توانند باعث کاهش عوارض در بيماران همودياليزی شده و در نهايت باعث افزايش طول عمر با عوارض کمتر و احساس رضايت بيشتر در اين بيماران شوند.